تبلیغات
بانكدار - آیا این بحران به معنای پایان سرمایه‌داری است؟!

امروز:

آیا این بحران به معنای پایان سرمایه‌داری است؟!

بحران در دنیای سرمایه‌داری

گری بکر
مترجم: خشایار قدیم‌زاده  به نقل از رووزنامه دنیایا اقتصاد روز 30 ام آبان ماه 1387
انتظار من این است كه پس از پشت سر گذاشتن بحران مالی حاضر، رشدی قابل توجه در اقتصاد جهانی را شاهد باشیم


در چند ماه گذشته، با فروش شركت مریل لینچ به بانك آمریكا موافقت شد. پس از آن لمن برادرز، یکی از بانك‌های سرمایه‌گذاری پر اعتبار وال‌استریت دچار یكی از سخت‌ترین ورشكستگی‌های تاریخ آمریكا شد. در حالی كه اندکی بعد شاهد انتقال قسمتی از شركت بیمه ای.آی.جی، یكی از بزرگ‌ترین بیمه‌های تجاری دنیا، به دولت فدرال بودیم. این نقل و انتقال‌ها نه تنها به آرام كردن بازارهای مالی كمك نكردند، بلكه باعث تسریع سقوط بازار سرمایه كوتاه مدت در روزهای بعد شد. قرض گرفتن پول عملا غیر ممكن شد و هزینه‌های نگهداری پول به حد اعلای خود رسید. از آن جایی كه بانك‌ها در سراسر دنیا میلی به دادن وام نداشتند، شاخص لایبر (نرخ بهره بین بانكی بازار لندن) به شدت افزایش یافت. حتی از آن جا که سرمایه‌گذاران، تنها اوراق دولتی
كوتاه مدت را برای سرمایه‌گذاری امن می‌دانستند، نرخ اوراق خزانه آمریكا و نرخ بهره کوتاه مدت در ژاپن در مقاطعی منفی شد.
خزانه داری، بیمه سپرده را بدون اعمال محدودیت 100‌هزار دلاری، به وجوه بازار پول نیز تسری داد. همچنین دولت فدرال اوراق تجاری کم اعتبارتر را به عنوان وثیقه از بانك‌های سرمایه‌گذار و تجاری قبول كرد و خزانه داری فانی می‌و فردی‌مك را به خرید اوراق بهادار رهنی تشویق كرد.
آیا این آخرین «بحران در سرمایه‌داری جهانی» است؟ عنوان كتابی است كه جرج سوروس مدت كوتاهی پس از بحران مالی آسیا در سال‌های 98-1997 نگاشت. از زمانی كه كارل ماركس در اواسط قرن 19 سقوط سرمایه‌داری را پیش‌بینی كرد، هرگاه كه ركود اقتصادی جدی یا بحران شدید مالی رخ می‌دهد، از آن به عنوان پایان سرمایه‌داری یاد می‌شود. اگرچه كه تصدیق می‌كنم كه شدت این بحران دست كم گرفته شده، اما مطمئن هستم كه اقتصاد جهانی رشد قابل ملاحظه‌ای را در سایه سرمایه‌داری ادامه خواهد داد. یک دهه بعد از این که سوروس و دیگران سقوط سرمایه‌داری را بعد از بحران آسیایی در دهه 90 پیش‌بینی کردند، تجارت جهانی و GDP جهان افزایش بی سابقه‌ای را به خود دید. یا در جریان همان بحران مالی، اقتصاد كره جنوبی متحمل ضرر زیادی شد، اما پس از آن تا به حال رشد
قابل توجهی داشته است. انتظار من این است كه پس از پشت سر گذاشتن بحران مالی حاضر، رشدی قابل‌توجه در اقتصاد جهانی را شاهد باشیم.
آیا دخالت‌های دولت فدرال و خزانه داری در بازار‌های مالی طی چند هفته اخیر موجه بود؟ در هفته گذشته باور شایع بین مسوولان دولتی و فعالان بازارهای مالی این بود که بازار سرمایه‌های كوتاه مدت کاملا در هم شکسته است. نه تنها لمن برادرز، بلكه گلدمن ساكز، استنلی مورگان بلکه دیگر بانك‌ها نیز در حال دست و پنجه نرم كردن با مشكلات جدی بودند. به‌رغم نگرانی عمیقم در مورد كنترل دولت بر معاملات مالی و بر خلاف میل باطنی‌ام چنین استنتاج می‌كنم كه دخالت‌های اساسی دولت برای جلوگیری از فروپاشی کوتاه مدت نظام مالی كه می‌توانست اقتصاد جهانی را به رکود شدید فرو برد، قابل توجیه بود.
با این وجود نباید خطرهای احتمالی این دخالت‌های دولت را از یاد ببریم. احتمال دارد که مالیات دهندگان به خاطر وجود تعهدات بیمه‌ای گوناگون و دیگر الزامات دولتی متحمل صدها‌میلیارد یا حتی بیش از یک تریلیون دلار ضرر و زیان شوند. رسانه‌ها با تیترهایی نظیر «طرح نجات 700‌میلیارد دلاری» این احتمال را بازتاب دادند، اما وقوع ضرر و زیانی به این عظمت تا زمانی كه اقتصاد دچار ركودی بزرگ نشود، نامحتمل است. من احتمال وقوع چنین ركودی را خیلی كم می‌دانم. حتی ممكن است دولت با این اقدامات بتواند پول خوبی به دست آورد، درست مثل شركت رزولوشن تراست (Resolution Trust Corporation )
كه طی بحران دهه 1980 بسیاری از بانك‌های پس‌انداز و وام‌دهنده را تصاحب كرد و چیزی هم از دست نداد. احتمالا خرید دارایی‌ها در زمان رکود و فروش آنها به بخش خصوصی پس از پایان بحران، سودی را عاید دولت می‌كند. البته این درآمدزایی برای دولت، دخالت دولت را توجیه نمی‌کند بلکه نشان دهنده‌ این است که در زیان‌های احتمالی مالیات‌دهندگان بزرگ نمایی شده است.
در آینده مخاطرات اخلاقی نشات گرفته از این رفتار قطعا نگران‌كننده خواهد شد. دارایی‌های سهامداران و مدیران فانی می‌و فردی مک، بیرز استرنز، ای.آی.جی و لمن برادرز تقریبا از بین رفته است، یعنی سهامداران و مدیران از ضرر‌های بزرگ در امان نماندند. این موضوع باعث می‌شود انتشار سهام در شركت‌هایی كه دچار مشكل هستند سخت تر شود، چرا كه سرمایه‌گذاران انتظار خواهند داشت كه هرگونه برنامه تحمیلی دولت در آینده سرمایه شان را از بین ببرد. به علاوه، از آن جایی که صاحبان اوراق قرضه در بیرز استرنز و دیگر كمپانی‌های نام برده تقریبا به طور كامل از زیان مصون ماندند، در آینده بیشتر اوراق قرضه خریداری خواهد شد و اوراق سهام جذابیتی نخواهد داشت، زیرا انتظار بر این است که اوراق قرضه از دخالت دولت مصون بمانند، در حالی كه سهامداران شرکت‌ها از این دخالت در امان نخواهند ماند. اگر چه كه به وضوح نگرانی دولت این بود كه بخش عمده سهام شركت
فردی مک در اختیار بانك‌های مركزی دیگر كشور‌ها است، با این حال معتقدم كه چنین حمایتی از آنها و دیگر صاحبان اوراق قرضه غیر عاقلانه بود.
بیمه كامل وجوه بازار پول در بانك‌های سرمایه‌گذار نیز باعث پیدایش مخاطرات اخلاقی جدی می‌شود. از آن جایی كه بعید است چنین بیمه‌هایی موقت باشند، این بانك‌ها انگیزه زیادی برای ریسك‌های بزرگ تر در سرمایه‌گذاری شان دارند، چرا كه دیون كوتاه مدت آنها در بازار پولی كه وجوه آن از طریق سپرده‌گذاران تامین شده، به طور تمام و كمال از سوی دولت پشتیبانی می‌شود. این نوع حمایت فاكتور تاثیرگذاری در بحران پس‌انداز و وام بود و می‌تواند در بخش بانك‌های سرمایه‌گذاری وضعیت را وخیم‌تر كند.
طی چند هفته گذشته اشتباهات دیگری نیز در مورد اقدامات مربوط به بازار‌های مالی از دولت سر زده است. ممنوع كردن فروش استقراضی پاک کردن صورت مساله است. فروش استقراضی عامل بحران نیست، بلكه تابعی از انتظارات فعالان بازار در مورد مدتی است که بحران به طول می‌انجامد. جلوگیری از بیان این انتظارات باعث می‌شود که اطلاعات موردنیاز سركوب شوند، این اقدام همچنین در کار صندوق‌های پوشش ریسک كه قصد دارند با استفاده از فروش استقراضی ریسكشان را به
حداقل برسانند، اختلال ایجاد می‌کند. به علاوه ممنوع كردن فروش استقراضی می‌تواند در دیگر بازارها نیز آشفتگی ایجاد کند.
خطرات سیاسی این اقدامات نیز در حال نمایان شدن هستند. باید از مدت‌ها پیش، به كار فردی‌مک خاتمه داده می‌شد یا این كه كاملا خصوصی می‌شد و نباید از بیمه دولتی برای حمایت از فعالیت‌های وام‌دهی‌اش بهره‌مند می‌شد. دخالت شدید فردی مک در بازار اوراق بهادار رهنی یكی از دلایل تامین مالی بیش از حد وام‌های رهنی مسکن بود. هر چند، می‌ترسم كه كنگره با این هدف كه به طور مصنوعی بازار وام رهنی را گسترش دهد این كمپانی‌ها را كم و بیش با همان سیستم قبلی راه‌اندازی كند. لزوم تدوین مقررات جدید برای معاملات مالی امر مسلمی است، اما این كه آیا به بازار سرمایه كمك می‌كند یا مانع كار آن می‌شود، معلوم نیست.
برای مثال، پروفسور شیمیزو از دانشگاه هیتوت سوباشی به تازگی نشان داد كه آیین نامه بانك تسویه حساب‌های بین‌المللی (BIS) در مورد حداقل نسبت لازم سرمایه بانك به دارایی‌اش برای پیش‌بینی این كه كدام بانك ژاپنی طی بحران مالی كشور در دهه 90 دچار مشكل خواهد شد، كاملا گمراه‌كننده بوده است.
سایر كنترل‌های اشتباه دولت، نظیر محدودیت‌های دائمی در فروش استقراضی، یا گرفتن انگیزه‌ ایمن سازی دارایی‌ها، كارآیی بازار‌های مالی را در ایالات متحده كاهش خواهند داد و باعث سوق یافتن مقادیر بیشتری از معاملات مالی به سوی لندن، شانگهای، توكیو، دبی و دیگر مراكز مالی خواهد شد. در نهایت، باید شدت این بحران را مورد بررسی قرار داد. اگر چه این جدی‌ترین بحران از زمان بحران بزرگ 1929 است، اما دامنه آن به خصوص در حیطه‌ اثرات بر تولید و اشتغال بسیار كمتر از آن است.
ایالات متحده در بیشتر سال‌های بین 1931 و 1941، نرخ بیكاری نزدیك به 25‌درصد و كاهش‌های شدیدی را در تولید ناخالص داخلی‌اش تجربه كرد.
كشورهای دیگر نیز در همان حد و اندازه با مشكلات اقتصادی مواجه شدند. اما تولید ناخالص داخلی آمریكا هنوز از زمان شروع این بحران كاهش نداشته است و نرخ بیكاری تنها به حول و حوش 61/2‌درصد رسیده است. هر دو شاخص به طور قابل ملاحظه‌ای رقم‌های بدتری را تجربه خواهند كرد، اما هرگز این ارقام به آمار‌های دهه 1930 نزدیك نخواهند شد.
این دوران از اقتصاد برای یك اقتصاددان بر خلاف عوام برانگیزاننده و جالب است. بازار‌های مالی به طور جدی صدمه خورده‌اند و کارآیی اوراق مشتقه و دیگر ابزار‌های مالی مدرن در‌هاله‌ای از تردید قرار گرفته‌اند. این تردید تا حدی درست است؛ چرا كه حتی بزرگان بازارهای مالی نیز به درستی ساز و كار این ابزار را درك نمی كردند. با این وجود، این ابزارها برای روان‌سازی بازار دارایی‌ها، رشد مضاعف اقتصادی و ایجاد ارزش اقتصادی موثر و ارزشمند هستند.
اصلاح و بهسازی آنها لازم است، اما باید مواظب باشیم تا با قوانین نابجا عملکرد این ابزار‌های مالی قدرت‌مند مدرن را محدود نکنیم.


نوشته شده در : پنجشنبه 30 آبان 1387  توسط : arman.    نظرات() .

feet complaints
شنبه 25 شهریور 1396 03:48 ب.ظ
If some one desires expert view concerning blogging after that i suggest him/her to go to
see this blog, Keep up the pleasant work.
What causes pain in the Achilles tendon?
سه شنبه 17 مرداد 1396 05:40 ق.ظ
These are in fact fantastic ideas in regarding blogging.
You have touched some fastidious points here.
Any way keep up wrinting.
Foot Pain
دوشنبه 9 مرداد 1396 02:18 ب.ظ
Hey just wanted to give you a quick heads up.
The text in your post seem to be running off the screen in Ie.

I'm not sure if this is a formatting issue or something to do with web browser compatibility but I figured I'd post to let you know.
The design and style look great though! Hope you get the issue fixed soon.
Cheers
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر